Okullar ve Anaokulları için
İtfaiye + İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Denetimi
İstanbul İtfaiyesi, Belediye, Zabıta ve İSG Kapsamlı Uygulama Rehberi
Okullar ve Anaokulları Neden En Hassas Denetim Alanıdır?
Okullar ve özellikle anaokulları; kendi güvenliğini sağlayamayacak yaş grubundaki çocukların bulunduğu alanlardır. Bu nedenle denetimlerde en küçük ihmal bile ağır kusur olarak değerlendirilir.
Bu yapılarda:
-
Çocuklar tehlikeyi algılayamaz
-
Panik kontrolü yoktur
-
Tahliye kendi başlarına mümkün değildir
-
Sorumluluk tamamen yetişkinlerdedir
İtfaiye ve İSG denetimlerinde temel yaklaşım şudur:
“Bu binada yangın çıkarsa, bu çocukları kim, nasıl ve ne kadar sürede çıkaracak?”
İstanbul İtfaiyesi Okul Denetimlerine Nasıl Yaklaşır?
İstanbul İtfaiyesi okul ve anaokulu denetimlerinde sıfır tolerans uygular.
Çünkü:
-
İstanbul’da geçmişte okul ve yurt yangınlarında can kayıpları yaşanmıştır
-
Çok katlı okul binaları yaygındır
-
Sınıflar, yatakhaneler ve yemekhaneler birlikte bulunur
Bu nedenle denetimler:
-
Detaylı
-
Uzun süreli
-
Belediye ve zabıta ile eş zamanlı
şekilde yapılır.
Okullarda İtfaiye Denetimi ile İSG Denetiminin Birlikte Yürütülmesi
Okullarda itfaiye denetimi tek başına yapılmaz. İş sağlığı ve güvenliği sistemiyle birlikte değerlendirilir.
İncelenen temel başlıklar:
-
Risk değerlendirmesi (yangın, panik, çocuk riski)
-
Acil durum ve tahliye planları
-
Yangın ve İSG eğitimleri
-
Tatbikat kayıtları
-
Görevlendirilmiş personel listeleri
İtfaiyenin bakış açısı nettir:
“Bu okulda güvenlik sistem mi, yoksa şansa mı bırakılmış?”
Yangın Söndürme Ekipmanları – Okul ve Anaokulu Özelinde
Yangın Söndürme Tüpleri
Okullarda yangın tüpleri yalnızca bulunmak zorunda değildir, doğru yerde ve doğru tipte olmalıdır.
Denetimde bakılanlar:
-
Kat bazlı yeterli sayıda olması
-
Elektrik panoları için CO₂ tüplerin bulunması
-
Yemekhane ve mutfaklarda uygun tip söndürücülerin yer alması
-
Dolum tarihleri ve basınç göstergeleri
Tarihi geçmiş veya yanlış tip tüpler yok kabul edilir.
Yangın Dolapları ve Sabit Söndürme Sistemleri
Okul ve yurt binalarında:
-
Yangın dolapları
-
Sprinkler sistemleri
-
Davlumbaz söndürme sistemleri
hayati önemdedir.
İtfaiye şu konuları kontrol eder:
-
Dolapların önü açık mı
-
Hortumlar sağlam mı
-
Su basıncı yeterli mi
-
Sprinkler vanaları açık mı
-
Bakım ve test kayıtları mevcut mu
Bakımı yapılmayan sistemler hiç yokmuş gibi değerlendirilir.
Tahliye Sistemleri – Çocuk Odaklı Denetim
Acil Çıkış Kapıları
Okul ve anaokullarında acil çıkışlarla ilgili hiçbir tolerans yoktur.
Aşağıdakiler doğrudan ağır kusur sayılır:
-
Kilitli veya zincirli kapılar
-
Kapı önlerine konmuş dolap, masa, oyuncak
-
Kapıların çocuklar tarafından açılamayacak şekilde tasarlanması
Bu durumlar faaliyet durdurma sebebidir.
Kaçış Yolları ve Koridorlar
-
Kaçış yolları depo olarak kullanılamaz
-
Oyuncak, dolap, ayakkabılık konamaz
-
Kaymaz zemin zorunludur
-
Aydınlatma yeterli olmalıdır
Anaokullarında kaçış yolları çocuk boyuna uygun yönlendirmelerle desteklenmelidir.
Çocuk Tahliyesi – En Kritik Denetim Başlığı
İtfaiye özellikle şu soruların cevabını arar:
-
Hangi öğretmen hangi sınıftan sorumlu?
-
Kaç çocuk var, kim sayıyor?
-
Toplanma alanı nerede?
-
Engelli veya özel gereksinimli çocuklar nasıl çıkarılacak?
Anaokullarında tahliye:
-
Bireysel değil
-
Planlı
-
Personel kontrollü
olmak zorundadır.
Asansörler ve Yangın Güvenliği
Okullarda asansörler yangın anında kesinlikle kullanılmaz.
Denetimde kontrol edilenler:
-
Asansörlerin yangın moduna geçmesi
-
Kat çağrılarının iptali
-
“Yangında asansör kullanmayınız” levhaları
-
Elektrik kesildiğinde otomatik durma
Bu konular itfaiye, belediye ve makine mühendisleri tarafından ortak kusur sayılır.
Elektrik Tesisatı – Okullarda Gizli Risk
Okullarda en sık rastlanan yangın nedenleri:
-
Aşırı yüklenmiş prizler
-
Uzatma kabloları
-
Açıkta kablo bağlantıları
-
Eski ve bakımsız panolar
Sınıflarda ve oyun alanlarında elektrik tesisatı özel hassasiyetle incelenir.
Yangın Algılama ve Alarm Sistemleri
Okullarda alarm sistemleri hayati öneme sahiptir.
Denetimde bakılanlar:
-
Dedektörlerin çalışması
-
Alarm sesinin tüm alanlarda duyulması
-
Sistemin kapalı olmaması
-
Bakım kayıtlarının bulunması
Çalışmayan alarm sistemi yok hükmünde değerlendirilir.
Yangın Tatbikatları – Okullarda Göstermelik Olmaz
Okullarda yangın tatbikatları:
-
Çocuklara uygun
-
Panik yaratmadan
-
Gerçekçi
şekilde yapılmalıdır.
Denetimde şu belgeler istenir:
-
Tatbikat tarihleri
-
Katılım listeleri
-
Fotoğraf ve tutanaklar
-
Eğitim belgeleri
Tatbikat yapılmamışsa, eğitim verilmiş kabul edilmez.
Öğretmenler, Personel ve Destek Kadrosu
Denetimler yalnızca öğretmenleri kapsamaz.
Eğitim alması gerekenler:
-
Öğretmenler
-
Anaokulu öğreticileri
-
Temizlik personeli
-
Güvenlik görevlileri
-
Servis şoförleri ve hostesler
-
İdari personel
Herkes kendi rolünü bilmek zorundadır.
Belediye ve Zabıta Denetimleri ile Okullar
Zabıta denetimlerinde:
-
Ruhsat
-
Faaliyet alanı
-
İtfaiye uygunluk raporu
kontrol edilir.
İtfaiye raporu olmayan okullarda mühürleme riski bulunmaktadır.
Gerekli Evraklar – Okullar ve Anaokulları İçin
-
İtfaiye uygunluk raporu
-
Acil durum planı
-
Risk değerlendirmesi
-
Yangın ve İSG eğitim belgeleri
-
Tatbikat tutanakları
-
Personel görevlendirme listeleri
Evraklar sahada karşılık bulmuyorsa geçersiz kabul edilir.
Cezalar, Yaptırımlar ve Hukuki Sorumluluk
Okullarda ihmalin sonuçları çok ağırdır:
-
İdari para cezaları
-
Faaliyet durdurma
-
Ruhsat iptali
-
Ceza davaları
-
Sigorta kapsamı dışı kalma
Yangın sonrası davalarda ilk soru şudur:
“Bu çocuklar için hangi önlemleri aldınız?”
İstanbul’da Okullar ve Anaokulları için Denetime Hazırlık Hizmeti
İstanbul genelinde okul ve anaokulları için:
-
Ön denetim
-
Eksiklik raporu
-
Eğitim ve tatbikat organizasyonu
-
Evrak hazırlığı
-
Denetime hazır teslim
hizmetleri sunulmaktadır.
